Ugarit

Alan Neolitik dönemden itibaren iskân edilmiştir; İngilizce Vikipedi MÖ 8. binyılın sonunu, Almanca Vikipedi 7. binyılı verir. 3. binyılın başlarından itibaren kentleşmiş, yaklaşık MÖ 2200'de terk edilmiş ve Orta Tunç Çağı'nda yeniden iskân edilip tahkim edilmiştir. Mari arşivi (y. MÖ 1765) Ugarit'ten ve Kral Zimri-Lim'in bir ziyaretinden söz eder; kent o sırada merkezi Halep olan Yamhad krallığının vasalıydı. Buluntular Orta Krallık Mısırı ile temasları kanıtlar.

Altın çağı Geç Tunç Çağı'nda gelmiştir. Ugarit Mısır, Kıbrıs, Ege, Hititler ve Levant kentleriyle ticaret yapmıştır; nüfusunun 6.000 ila 8.000 olduğu tahmin edilmektedir. II. Nikmaddu döneminde (y. MÖ 1350–1315) geniş ekonomik ve kültürel bağımsızlığını korurken Hitit vasalı olmuştur. Amarna arşivindeki mektuplar Mısır ile diplomatik bağları belgeler.

Yaklaşık MÖ 1200'de Doğu Akdeniz kıtlık yaşarken denizden gelen akıncılar kıyıya saldırıyordu. Son kral Ammurapi, ordusu ve donanması Hititlerin hizmetinde olduğu için boşuna yardım istemiştir. Kent muhtemelen Deniz Kavimleri olarak adlandırılan topluluklar tarafından yağmalanmış ve yakılmıştır. Tarihler MÖ 1194 ile 1185 arasında değişir; İngilizce Vikipedi, radyokarbon ve astronomik verilerin MÖ 1192–1190'a işaret ettiğini bildirir. Ugarit bir daha yeniden inşa edilmemiştir.[1][2][3]

Höyük yaklaşık 28 hektarlık bir alanı kaplar ve 20 metreye kadar yükselir; bilinen tek bir tahkimli kapısı olan bir sur kenti çevreliyordu. Batıda, MÖ 14. ve 13. yüzyıllarda birkaç evrede avlular çevresinde büyüyen sarayın bulunduğu Kraliyet Bölgesi yer alıyordu. Boyutu kaynağa göre değişir: yaklaşık 6.500 m² (İngilizce Vikipedi), yaklaşık 100 odayla yaklaşık 10.000 m² (Almanca Vikipedi), yaklaşık bir hektar (UNESCO). Taş zemin kat yer yer 4 metre yüksekliğe kadar korunmuştur ve çok sayıda merdiven kaybolmuş bir üst katın varlığını kanıtlar.

Akropolde her biri bir giriş holü ve bir iç kutsal alana sahip Baal ve Dagan tapınakları duruyordu. Baal Tapınağı MÖ 13. yüzyılın ortasında, muhtemelen bir depremle yıkılmış ve yeniden inşa edilmemiştir; Dagan Tapınağı ise restore edilmiştir. Aralarında Başrahip Evi yer alıyordu. Kent merkezinde Riton Tapınağı olarak adlandırılan yapı bir konut mahallesinin içinde bulunuyordu. Evler giriş holü, avlu ve merdivenden oluşan ortak bir tipi izliyor ve dar, düzensiz sokakları sıralıyordu.

Krallık, yaklaşık 1,5 ila 2 kilometre batıdaki Minet el-Beyda limanını ve yaklaşık 5 kilometre güneydeki Ras İbn Hani ikincil konutunu da kapsıyordu.[1][2][4]

Ugarit bir ticaret merkezi, bir kraliyet merkezi ve bir dinî merkezdi. Baal Tapınağı'nda adak olarak steller, heykeller ve on altı taş çapa bulunmuştur. Başrahip Evi'nde Baal döngüsü dahil mitolojik şiir tabletleri ile bir kâtip okuluna işaret eden yazı alıştırmaları ve sözcük listeleri bulunuyordu. Riton Tapınağı, bir tanrı onuruna düzenlenen topluluk şöleni olan marzeah için bir mekân olarak da yorumlanmıştır.

Yıkımından sonra alan yüzyıllarca terk edilmiş olarak kalmıştır; MÖ 6. ila 4. yüzyıllarda yakında küçük bir köy bulunuyordu ve Roma döneminde kısa süreli bir yerleşim olmuştur. Akropol daha sonra yağmalanmış ve taş ocağı olarak kullanılmıştır. 1928'de tarlasını süren bir çiftçi, Minet el-Beyda nekropolünde yanlışlıkla bir mezarı açmıştır. Claude Schaeffer yönetimindeki bir Fransız heyeti 1929'dan itibaren, sonra başka yöneticiler altında ve 2005'ten itibaren Suriye ile ortaklaşa, iç savaş 2011'de çalışmaları durdurana kadar kazı yapmıştır.[1][2][4]

Yaklaşık MÖ 1400'de ya da MÖ 14. yüzyıldan itibaren Ugarit kâtipleri, harf sırası Fenike alfabesine benzeyen 30 işaretli alfabetik bir çivi yazısı geliştirmiştir. Akadca onun yanında diplomasi dili olarak kullanılmıştır. UNESCO'ya göre yazıtlı bronz aletler yazının 1930'da çözülmesini sağlamıştır; Almanca Vikipedi bunu Hans Bauer'e (1932), Charles Virolleaud'ya ve Édouard Dhorme'a atfeder.

Tabletler arasında günümüze ulaşan en eski müzik notası olarak kabul edilen Hurri ilahileri de bulunur. Metinlerdeki eşzamanlılıklar, örneğin Mısırlı şansölye Bay ile ilgili olanlar, Doğu Akdeniz kronolojisini netleştirmiştir. UNESCO, altmış yıllık araştırmanın ardından alanın yalnızca altıda birinin kazıldığını belirtir.[1][2][4]

Geç Tunç Çağı'ndan bu yana Nahr Şubeyyib nehri höyüğün kuzey ucundan yaklaşık 50 metre aşındırmıştır; güney yamaçtaki portakal bahçeleri kazıyı engeller. Minet el-Beyda bugün askerî bir limandır ve kazıya açık değildir. Kazılar 2011'de iç savaş nedeniyle kesintiye uğramıştır; İngilizce Vikipedi 2021'de yıkım tabakasından çok sayıda ok ucu çıkarıldığını bildirir. Kaynaklar savaş hasarı veya bugünkü korunma durumu hakkında bilgi içermez.[1]