صفحه‌های آتشفشانی ذخیره‌گاه زیست‌کرهٔ اللجاة، سوریه · عکس: Anas Qtiesh · CC BY 2.0 · Wikimedia Commons · ثبت‌شده 2009
لاجت
نام محلی: اللجاة
اللجاة (به عربی اللجاء، «پناهگاه»)، که در دوران باستان تراخونیتیس نامیده می‌شد، بزرگ‌ترین میدان گدازه در جنوب سوریه، در حدود ۵۰ کیلومتری جنوب تا جنوب‌شرق دمشق، میان دشت حوران و جبل الدروز است. چشم‌انداز ناهموار بازالتی آن سکونتگاه‌های باستانی فراوانی را در بر دارد و در ۲۰۰۹ یونسکو آن را نخستین ذخیره‌گاه زیست‌کرهٔ سوریه اعلام کرد.
چشم‌انداز
ویکی‌پدیای انگلیسی و آلمانی وسعت آن را حدود ۹۰۰ کیلومتر مربع ذکر می‌کنند؛ این منطقه مثلثی را میان خط ۴۵ کیلومتری ازرع–شهبا در جنوب و حوالی براق در شمال تشکیل می‌دهد. ارتفاع میانگین ۶۰۰ تا ۷۰۰ متر است و بلندترین مخروط آتشفشانی، درست در غرب شهبا، به ۱٬۱۵۹ متر می‌رسد. میدان‌های گدازهٔ خاکستری و از هم پاشیده با تخته‌سنگ‌های بازالتی ناهموار چیره‌اند؛ میان آن‌ها فرورفتگی‌هایی (قاع) با خاک نرم‌تر قرار دارد که کشتزارهای روستاها در آن‌هاست.
چشمه‌ها کمیاب‌اند؛ آب بیشتر در آب‌انبارها ذخیره می‌شود و کم‌آبی در تابستان شدید است. ویکی‌پدیای عربی پوشش بازالتی را به فوران‌های جبل العرب، به‌ویژه تل شیحان، نسبت می‌دهد.[1][2][3]
تاریخ
این منطقه در کتاب مقدس عبری با نام ارگوب و در انجیل لوقا با نام تراخونیتیس («ناحیهٔ ناهموار») آمده است. روم تا ۲۷ پیش از میلاد آن را به هیرودیس بزرگ داده بود که ۳٬۰۰۰ ادومی را در آن ساکن کرد؛ پس از مرگ او در ۴ پیش از میلاد به فیلیپ تترارخ، حدود ۳۴ میلادی به ایالت سوریه و در زمان تراژان به ایالت عربستان رسید. جاده‌ای رومی از این منطقه می‌گذشت و میان سده‌های یکم و چهارم شهرهایی با تئاتر، ستون‌بندی و معبد رشد کردند، از جمله فیلیپوپولیس (شهبا) و زوراوا (ازرع). فعالیت ساختمانی در دورهٔ بیزانسی اوج گرفت؛ در زوراوا در ۵۱۵ مارتیریوم قدیس جرجیس جای معبد را گرفت.
نام اللجاء نخستین بار در قرون وسطی ثبت شده است؛ پناهندگانی که از یورش‌های مغول گریخته بودند در سدهٔ سیزدهم دوباره در این منطقه ساکن شدند. تا سدهٔ هفدهم منطقه تا حد زیادی متروک شده بود و بادیه‌نشینان السلوط از آن برای چرا استفاده می‌کردند. مهاجران دروزی از اواخر سدهٔ هجدهم و به‌ویژه پس از ۱۸۶۰ آمدند که به نبرد با السلوط در ۱۸۶۸ انجامید. به گفتهٔ ویکی‌پدیای عربی، گروه‌های مسلح مخالف در اواخر ۲۰۱۱ به اللجاة عقب‌نشینی کردند و در مارس ۲۰۱۲ ارتش حمله‌ای به این منطقه آغاز کرد.[1][2][3]
اهمیت
ویکی‌پدیای انگلیسی نزدیک به بیست محوطه با ویرانه‌های رومی، دست‌کم سی محوطه با ویرانه‌های بیزانسی و دست‌کم سیزده محوطه با ویرانه‌های دوران اسلامی را برمی‌شمارد؛ به گفتهٔ ویکی‌پدیای عربی، هیئت‌های فرانسوی میان ۲۰۰۳ و ۲۰۰۷ حدود ۷۰۰ محوطهٔ باستانی را ثبت کردند. امروز دروزیان در مرکز و شرق و مسلمانان و مسیحیان ملکی در روستاهای حاشیهٔ غربی زندگی می‌کنند؛ بیشتر روستاها در میان ویرانه‌های باستانی قرار دارند.
فرمانی وزارتی در ۳۱ مه ۲۰۰۶ اللجاة را منطقهٔ حفاظت‌شده اعلام کرد و در مه ۲۰۰۹ یونسکو آن را نخستین – و به گفتهٔ ویکی‌پدیای عربی تاکنون تنها – ذخیره‌گاه زیست‌کرهٔ سوریه اعلام کرد.[1][2][3][4]
گاه‌شمار
- ۲۷ پ.م.
روم تا ۲۷ پیش از میلاد تراخونیتیس را به هیرودیس بزرگ داده است.[1]
- حدود ۳۴
پس از مرگ فیلیپ، منطقه به ایالت سوریه پیوسته می‌شود.[1]
- ۵۱۵
مارتیریوم قدیس جرجیس جای معبد زوراوا (ازرع) را می‌گیرد.[1]
- ۱۸۶۸
- ۲۰۰۶
فرمان وزارتی شمارهٔ ۱۴۴/ت مورخ ۳۱ مه اللجاة را منطقهٔ حفاظت‌شده اعلام می‌کند.[3]
- مه ۲۰۰۹
اعلام به‌عنوان نخستین ذخیره‌گاه زیست‌کرهٔ یونسکو در سوریه.[1][3][4]
وضعیت مستند
وضعیت کنونی مستند نشده است
بازدید
رسیدن و اقامت
برای این استان هیچ سرویسی در این دسته مستند نشده است. این به معنای نبودن هیچ سرویسی نیست.
خدمات پزشکی نزدیک
فاصلهٔ مستقیم از این مکان. داده‌ها: OpenStreetMap، تا تاریخ 2026-10-30. وضعیت فعالیت بررسی نشده است – پیش از رفتن تماس بگیرید.
منابع (۱۴)
- Wikipedia (en): Lajat rev. 1373927312 · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (de): Ledja rev. 256334213 · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (ar): اللجاة rev. 76281240 · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikidata: Q22806740 (Lajat (Biosphärenreservat)) · CC0 1.0 · 2026-10-30
- Wikidata · CC0 · 2026-10-30
- Wikipedia (el) · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (es) · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (fa) · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (fr) · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (id) · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (it) · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (nl) · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (ru) · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
- Wikipedia (ur) · CC BY-SA 4.0 · 2026-10-30
Flächenkonflikt: 900 km² (en, de) vs. 2400 ha bzw. 2000 ha (ar, offenbar mit der Schutzgebietsfläche vermischt; ar nennt zugleich Zonen von 2031, 1752 und 8255 ha und ein Dreieck mit ~30 km Seitenlänge bzw. 60 × 17 km). Höchster Punkt 1159 m (en) vs. Tell Schihan 1140 m (ar); mittlere Höhe 600–700 m (en) vs. 800 m (ar). Entfernung Damaskus „südöstlich“ (en-Einleitung) bzw. „südlich“ (en-Geographie, ar). Q22806740 ist das Biosphärenreservat (P31 Q158454, eigene Koordinate 32.9948, 36.5063) – deckt sich nicht zwingend mit der Landschaft, daher relatedTo. UNESCO-Aufnahme belegt durch en/ar-Wikipedia; keine UNESCO-Quelle im Pack (MAB-Seite sollte ergänzt werden). Nicht übernommen: ar-Angaben mit offensichtlichen Datierungsfehlern (z. B. Alexander „1383 v. Chr.“, Hasael „1500 v. Chr.“), Besiedlung „seit 7000 v. Chr.“ (ausdrücklich unbelegt), Zahl der Kandidaten (26 vs. 32). Ereignisse 2011/2012 nur nach ar-Wikipedia, neutral verkürzt.