Al-Ladża

Anglojęzyczna i niemieckojęzyczna Wikipedia podają jej powierzchnię jako około 900 km²; tworzy trójkąt między 45-kilometrową linią Izra'–Szahba na południu a okolicami Burrak na północy. Średnia wysokość wynosi od 600 do 700 m, a najwyższy stożek wulkaniczny, tuż na zachód od Szahby, osiąga 1159 m. Dominują szare, rozpadłe pola lawowe z poszarpanymi głazami bazaltowymi; między nimi leżą obniżenia (ka') o drobniejszej glebie, na których wsie mają swoje pola.

Źródeł jest niewiele; wodę gromadzi się głównie w cysternach, a latem niedobory są dotkliwe. Arabskojęzyczna Wikipedia przypisuje pokrywę bazaltową erupcjom Dżabal al-Arab, zwłaszcza Tell Szihan.[1][2][3]

Region występuje w Biblii hebrajskiej jako Argob, a w Ewangelii według św. Łukasza jako Trachonitis („kraina skalista”). Do 27 roku p.n.e. Rzym przekazał go Herodowi Wielkiemu, który osiedlił tam 3000 Idumejczyków; po jego śmierci w 4 roku p.n.e. przeszedł w ręce tetrarchy Filipa, około 34 roku n.e. do prowincji Syria, a za Trajana do prowincji Arabia. Przez obszar przebiegała droga rzymska, a w okresie od I do IV wieku wyrosły miasta z teatrami, kolumnadami i świątyniami, w tym Filippopolis (Szahba) i Zorawa (Izra'). Działalność budowlana nasiliła się w okresie bizantyjskim; w Zorawie martyrion św. Jerzego zastąpił w 515 roku świątynię.

Nazwa al-Ladża' jest po raz pierwszy poświadczona w średniowieczu; uchodźcy przed najazdami mongolskimi ponownie zasiedlili region w XIII wieku. Do XVII wieku został w dużej mierze opuszczony i był wykorzystywany jako pastwisko przez Beduinów z plemienia Sulut. Osadnicy druzyjscy przybywali od końca XVIII wieku, a zwłaszcza po 1860 roku, co doprowadziło w 1868 roku do walk z Sulut. Według arabskojęzycznej Wikipedii zbrojne grupy opozycyjne wycofały się do Ladży pod koniec 2011 roku, a w marcu 2012 roku armia rozpoczęła ofensywę na tym obszarze.[1][2][3]

Anglojęzyczna Wikipedia liczy prawie dwadzieścia stanowisk z ruinami rzymskimi, co najmniej trzydzieści z bizantyjskimi i co najmniej trzynaście z ruinami z epoki islamskiej; według arabskojęzycznej Wikipedii misje francuskie zarejestrowały w latach 2003–2007 około 700 stanowisk archeologicznych. Dziś w centrum i na wschodzie mieszkają Druzowie, a we wsiach na zachodnim skraju muzułmanie i chrześcijanie melchiccy; większość wsi stoi wśród starożytnych ruin.

Dekret ministerialny z 31 maja 2006 roku ogłosił Ladżę obszarem chronionym, a w maju 2009 roku UNESCO ustanowiło ją pierwszym – i według arabskojęzycznej Wikipedii jak dotąd jedynym – rezerwatem biosfery w Syrii.[1][2][3][4]