Serjilla

De Duitstalige Wikipedia dateert het begin van de nederzetting in het midden van de 4e eeuw en het einde ervan na de 7e eeuw. De Engelstalige Wikipedia noemt 473 als het jaar waarin Serjilla werd gebouwd; de Duitstalige Wikipedia identificeert dit als de datering (jaar 784 van de Seleucidische jaartelling) van een mozaïek in het badhuis. De nederzetting groeide in een natuurlijk bekken en werd welvarend door druiven en olijven; ook kalksteenwinning kwam veel voor, soms direct onder gebouwen. Zoals de meeste Dode Steden werd Serjilla volgens de Engelstalige Wikipedia in de 7e eeuw verlaten, nadat de Arabische verovering de handelsroutes tussen Antiochië en Apamea had afgesneden. UNESCO noemt de 8e tot 10e eeuw voor het verlaten van de oude dorpen als geheel.

Melchior de Vogüé bestudeerde de plek in de jaren 1860. Howard Crosby Butler bezocht haar met de Princeton-expeditie in 1899/1900 en opnieuw in 1904/05; volgens de Engelstalige Wikipedia was het vloermozaïek dat het team had gevonden bij zijn terugkeer verdwenen.[1][2][4]

In het centrum staan twee gebouwen uit de 5e eeuw naast elkaar: een andron, een ontmoetings- en gastenhuis voor mannen met een zuilenportiek van twee verdiepingen en kapitelen van het type dat Butler "Syrisch" noemde, en een badhuis. Het badmozaïek toont een granaatappelboom; een inscriptie noemt Julianos en zijn vrouw Donna als schenkers. Het noordelijke deel bevatte verblijfs- en kleedruimten, het zuidelijke deel warme en koude baden.

Talrijke huizen van twee verdiepingen uit kalksteenblokken, sommige met portieken en kroonlijsten (zoals huis nr. 18, waarschijnlijk eind 5e eeuw), getuigen van de welvaart van de gemeenschap; achter een villa ligt een verdiept gebouw met een olijfpers. Van de driebeukige basiliek, door Butler gedateerd in het midden van de 5e eeuw, zijn slechts delen van de apsis, het martyrium en de zuidgevel bewaard.[1][2]

De Arabischtalige Wikipedia beschrijft de bewoners als boeren die landbouw, veeteelt en olijfolieproductie combineerden, Syrisch spraken, Grieks kenden en van het heidendom tot het christendom overgingen. UNESCO waardeert de oude dorpen van Noord-Syrië als getuigenis van het landelijke leven in de late oudheid en van de verspreiding van het christendom in dorpsgemeenschappen. Het erfgoed werd in 2011 ingeschreven en staat sinds 2013 op de Lijst van bedreigd werelderfgoed; de Engelstalige Wikipedia noemt daarentegen 2011 voor de plaatsing op de lijst van bedreigd erfgoed.[1][3][4]

Volgens de Engelstalige Wikipedia woonden van 2012 tot 2015 vluchtelingen in de ruïnes; zij bouwden ovens en een toilet en richtten geringe schade aan. In het westelijke deel gebruikte een militair peloton ruïnes als onderkomen en bracht er golfplaten daken op aan. In mei 2019 troffen drie raketten het westelijke deel; een huis dat in 2011 tot gastenverblijf was omgebouwd, verloor zijn dak.[1]